Ўзбек спортчилари бу сафарги Олимпиадада қанча медални қўлга киритадилар?
Малик Бобоев 2009 йилдан бери Ўзбекистон Миллий Олимпия Қўмитасининг президентидир.
Ўзбекистон Миллий Олимпия Қўмитаси хабар қилишича, Лондонда 2012 йил ёзида бўлиб ўтадиган Олимпия ўйинларида ўзбек спортчилари спортнинг 17та тури бўйича қатнашишни мўлжаллашаяпти.
Улар: бокс, эркин ва юнон-рум кураши, дзюдо, байдарка ва каноэда эшкак эшиш, академик эшкак эшиш, отиш, енгил атлетика, спорт гимнастикаси (аёллар), бадиий гимнастика, сузиш, теннис, оғир атлетика, таэквондо, қиличбозлик ва велоспорт.
2008 йил Пекинда бўлиб ўтган ўйинларда Ўзбекистон спортчилари олтита медални қўлга киритганлар. Улар орасида ягона олтин медалга эркин курашчи Артур Таймазов сазовор топилган.
Икки кумуш медалдан бири эркин курашчи Сослан Тигиевга, иккинчиси эса дзюдочи Абдулло Тангриевга текканди.
Яна бир дзюдочи Ришод Собиров, гимнастикачи Екатерина Хилько ва спорт гимнастикачиси Антон Фокинлар бронзани қўлга киритгандилар.
Би-би-си Ўзбекистон Миллий Олимпия Қўмитасининг Президенти Малик Бобоев билан боғланиб, аввало ўзбек спортчиларининг Лондон Олимпиадасига тайёргарлиги қандай кетаётгани борасида сўради.
Бобоев: Ўзбекистон спортчиларининг Олимпиадага тайёргарлиги барча федерациялар ўзлари учун ишлаб чиққан режаларга биноан кетмоқда. Мен бироз ортга чекиниб, шу кунгача бўлган жараён ҳақида ҳам гапирмоқчи эдим. Пекиндаги Олимпия ўйинлари якунланиши ортидан, 2009 йил январида Ўзбекистон президентининг Лондон Олимпиадасидан тўрт йил аввал тайёргарликларни бошлаш борасидаги фармони чиқди. Ана шу фармон асосида жуда катта ҳукумат дастури ишлаб чиқилди. Бу каби дастур бизда биринчи марта ишлаб чиқилди, ва унга 15та спорт тури кирди. Шу дастурга биноан спорт федерациялари қўшимча молиявий кўмак билан таъминландилар, мураббийлар ва спортчилар учун қўшимча стипендиялар тўлана бошланди, уларнинг хорижий сафарлари сони ишди. Бу дастурга кирган барча спорт федерацияларига биттадан база бириктирилди ва бу базалар, заруратга қараб, керакли жиҳозлар билан қайта таъмирланди. Ундан ташқари, спортчиларга қўшимча тиббий ва фармокологик ёрдам берила бошланди. Яъни, уч йил давомида уларга ҳар томондан ёрдам берилди. Дастур учта босқичга бўлиб амалга оширилди ва шулар ёрдамида спортчиларимиз Лондон Олимпиадасида иштирок этиш йўлланмасини қўлга киритиш учун тайёрландилар.
Би-би-си: Бугунги кунда уларнинг тайёргарлигини қандай баҳолайсиз?
Пекин Олимпия ўйинларида ягона олтин медални қўлга киритган ўзбек курашчиси Артур Таймазов Лондон ўйинларида ҳам муваффақият қозонишига умид қилинмоқда.
Бобоев: Бугунги кунга келсак, квалификациядан ўтиб бўлган спортчиларимиз ўқув ва тайёргарлик машғулотларида иштирок этишмоқда. Уларнинг баъзилари Ўзбекистонда, баъзилари хорижда тайёргарликдан ўтишаяпти. Умуман олганда, ҳаммаси режага биноан ривожланаяпти.
Би-би-си: Бугунги кунга келиб ўзбекистонлик спортчилар нечта лицензияни қўлга киритдилар?
Бобоев: Албатта, турли спортларда турлича квалификация тизими бор, лекин бугунги кўрсаткични келтирадиган бўлсам, бизда ҳозирча 53тача лицензия қўлга киритилди.
Би-би-си: Лондонга Ўзбекистондан қанча спортчи келишини мўлжаллаяпсиз?
Бобоев: Умуман делегациямиз таҳминан 100 одамдан ташкил топади. Балки, мураббийлар ва расмий мулозимларни ҳисобга олсак, кўпроқ ҳам бўлар. Лекин, Лондонда Ўзбекистон номидан иштирок этадиган спортчилар сони, ўйлашимча, 100 атрофида бўлади.
Би-би-си: Ўзбекистон Олимпия Қўмитаси кимлардан умидбахш? Кимлар муваффиқиятли бўлишига умид қилаяпсиз?
Бобоев: Бизда спортчиларни Олимпия қўмитаси, турли федерациялар ва Спорт ва маданият вазирлиги тайёрлашади. Лондон ўйинларига спортчиларни тайёрлашга жалб қилинган барча ташкилотлар Олимпиадада мукофот учун курашадиган спортчиларимиз доираси анча кенг бўлади деб умид қилишаяпти. Мен энг кўп умидларга сазовор федерацияларни санаб ўтишим мумкин, бу албатта, кураш, дзюдо, бокс, эшкак эшиш, штанга, яъни оғир атлетика. Мана шулар. Лекин, бошқаларни ҳам рўйхатдан четлатмоқчи эмасман. Сизга санаб ўтганларим бу Олимпиада ўйинларида медалларни қўлга киритиши мумкин бўлган реал даъвогарлар.
Би-би-си: Номма-ном айтадиган бўлсак, қайси спортчилар медалларни қўлга киритиши кутилаяпти?
Бобоев: Ҳа, қатор етакчи спортчиларимизнинг номларини келтиришим мумкин. Улардан бири бизнинг икки карра Олимпия чемпионимиз Артур Таймазов. Биз унинг яна ғалаба қозонишига жуда умид қилаяпмиз. Эшкак эшиш спортида Вадим Миньков, дзюдо спортида эса Ришод Собировга кўп умид қилаяпмиз. Лекин, ҳозирда башоратлар қилишни истамасдим, чунки спорт бу спорт. Лекин, мана шу санаб ўтган спортчиларимиз бошқаларга намуна бўлишлари мумкин ва айни дамда улар ёшларга Олимпия майдонларида беллашиш мумкин бўлмаган спортчи йўқлигини намойиш қилиб қўйишга қодирлар.
Би-би-си: Сиз шахсан ўзингиз қайси спортни кўпроқ ёқтирасиз? Қайси бирига ишқибозлик қиласиз?
Аёл спортчилардан гимнастикачи Екатерина Хильконинг ғалабасига кўплар умид қилишаяпти. (Ўнгдан биринчи)
Бобоев: Ишқибоз сифатида, албатта, мен футболни томоша қилишни яхши кўраман. Бизнинг футболчиларимиз илк марта Олимпия ўйинларига йўлланма олишдек ажойиб имкониятга эга бўлдилар, лекин афсуски, сал омадлари чопмади. Бироқ, келгуси Олимпия ўйинларига улар, албатта, йўлланма оладилар деб ўйлайман. Ўзимга ёқадиган ва мен севиб томоша қиладиган спорт турлари қаторида енгил атлетикани ҳам санаб ўтган бўлардим. Мен ўзим ўтмишда енгил атлетика билан шуғулланганман. Сузиш спортини ҳам томоша қилишни яхши кўраман.
Би-би-си: Ўзбекистон Олимпия жамоасининг ҳомийси борми?
Бобоев: Олимпия жамоамизнинг муайян бир ҳомийси йўқ. Лекин, Миллий Олимпия қўмитасини қўллаб-қувватлаётган ҳомийлар мавжуд. Бу МТС ширкати, Саркор-Телеком ширкати. Улар бизнинг маҳаллий бозоримизда фаолият юритадиган ширкатлар. Жамоамизни керакли спорт жиҳозлари ва кийим-бошлар билан Хитойнинг ERKE ширкати таъминламоқда. Бу ширкат бизнинг эскизларимизга қараб, спортчиларимиз Лондонда киядиган устбошларни ишлаб чиқарди. Ва, албатта, ҳукумат бизнинг фаолиятимизга жуда катта ёрдам бераяпти.
Би-би-си: Олимпия ўйинларининг Лондонда бўлиб ўтаётгани сиз ва жамоамиз учун қандай аҳамият касб этади? Ёки фарқи йўқми бу ўйинларнинг қаерда ўтказилиши?
Бобоев: Тўғрисини айтадиган бўлсам, менга мутлақо фарқи йўқ. Чунки бу шаҳар мусобақалар ўтиши учун танланган бир жой бўлади, холос. Ўйлашимча, лондонликларнинг ўзлари учун бу ўйинлар, Пекин Олимпиадаси хитойликларга учун ўта муҳим бўлганидек, муҳим бўлмайди. Чунки Хитойда бу ўйинлар унинг қонига сингди, ва бутун мамлакат шу ўй билан яшади ва унга қаттиқ тайёрланди. Инглизлар эса Олимпия ўйинлари ўз мамлакатларида ўтишига анча бамайлихотир ёндошишаяпти. Лекин, менимча Лондондаги ўйинлар ҳам жуда дабдабали ва ажойиб томоша бўлади ва у ҳам, ўйлашимча, Олимпия тарихида муҳрланиб қолади.
Би-би-си: Ҳақиқатан ҳам, сиз айтгандек, лондонликлар орасида анча бамайлихотир ёндошилаяпти бу ўйинларга, баъзилари шикоят ҳам қилишаяпти.
Бобоев: Биласизми, бу ўйинлар мен учун саккизинчи Олимпия ўйинлари бўлади. Яъни спорт расмийси сифатида саккизинчи марта қатнашаман. Айтмоқчиманки, биронта ҳам Олимпия ўйинларидан ҳамма бараварига мамнун бўлмаган. Ўзингиз тушунасиз, уларнинг мамлакатларига кўп сонли сайёҳлар, спортчилар ва тренерлар ёғилиб келишади, йўллар ёпиб ташланади, машиналар ҳаракати янада тирбанд бўлиши мумкин ва ҳоказо. Олимпия ўйинлари ҳар қандай мезбон мамлакат учун келтирадиган ўта йирик фойдадан ташқари, албатта, салбий томонлари ҳам бор. Ва бу маҳаллий аҳолининг кундалик турмушига таъсир ўтказмай қолмайди. Кимгадир бу ёқади, кимгадир эса йўқ. Ва, билишимча, хатто Буюк Британиядек давлатда ҳам ҳамма ёппасига спортга қизиқмайди, шундай экан уларни ҳам тушунса бўлади.